علل سرطان رحم چیست

در پست های قبل  در باره سرطان رحم صحبت کردیم در این مقاله به علت های مبتلا شدن به سرطان رحم خواهیم پرداخت 

featured image

علل سرطان رحم


علت واقعی سرطان رحم مشخص نیست و پزشکان به‌ندرت می‌توانند توضیح دهند چرا یک زن سرطان می‌گیرد و دیگری نمی‌گیرد. آن‌چه واضح است، این است که سرطان رحم به علت یک آسیب یا صدمه ایجاد نمی‌شود، مسری نیست و کسی از دیگری سرطان نمی‌گیرد. اما عواملی به‌عنوان عوامل خطر همواره در این زمینه مطرح می‌شود که دوری از آن‌ها می‌تواند فرد را تا حدودی از ابتلا دور نگه دارد:
1.    سن: سرطان رحم بیشتر در زنان ۵۰ سال به بالا شایع است. خطر ابتلا با افزایش سن زیاد می‌شود؛
2.    درمان با استروژن: در زنانی که در دوران یائسگی برای برطرف کردن علایم این دوران یا جلوگیری از پوکی استخوان و کم‌کردن خطرات بیماری‌های قلبی و سکته، استروژن مصرف می‌کنند، شانس ابتلا به سرطان رحم بیشتر است. استفاده طولانی و به مقدار زیاد این خطر را افزایش می‌دهد؛
3.    چاقی: خطر ابتلا به سرطان رحم در زنان چاق 2 برابر زنان با وزن معمولی است؛
4.    دیابت و فشار خون بالا: بعضی از دانشمندان اعتقاد دارند که دیابت و فشار خون بالا، خطر ابتلا به سرطان رحم را بیشتر می‌کند؛
5.    سایر سرطان‌ها: خطر بروز سرطان رحم در مبتلایان به سرطان روده بزرگ و پستان بیشتر است؛
6.    نژاد: خطر ابتلا در نژاد سفید بیشتر از نژاد سیاه است؛

7.    سایر موارد: نازائی، نامنظم بودن عادت ماهانه و یائسگی دیررس هم از دیگر عوامل خطرساز هستند.

 

درمان


درمان اغلب به روش جراحی صورت می‌گیرد و در مواردی هم از اشعه‌درمانی استفاده می‌شود. تعداد کمی از بیماران با شیمی‌درمانی و هورمون‌درمانی معالجه می‌شوند. انتخاب روش درمانی به اندازه تومور، شرایط هورمونی بیمار، سن، وضعیت عمومی بیمار و به‌خصوص درجه‌بندی سرطان رحم بستگی دارد. منظور از درجه‌بندی این است که آیا سرطان در مراحل اولیه است و فقط بافت رحم را مبتلا کرده یا به اعضای مجاور نیز حمله کرده و انتشار یافته است.

سرطان دهانه رحم
سرطان دهانه رحم نیز از دیگر سرطان‌های ویژه زنان است که نباید آن را با سرطان رحم اشتباه گرفت.‌ سالانه نیم میلیون نفر در جهان به سرطان دهانه رحم یا سرویکس دچار می‌شوند. رفتارهای پرخطر جنسی یکی از علل عمده زمینه‌ساز ابتلا به این بیماری است. این سرطان به‌عنوان دومین علت مرگ ناشی از سرطان در زنان، پس از سرطان پستان شناخته می‌شود. درواقع این سرطان از رشد بافت سرطانی بدخیم از ناحیه گردن رحم نشأت می‌گیرد و به‌طور نامنظم و فزآینده‌ای تکثیر می‌شود.
پزشکان معتقدند از آن‌جا که تبدیل مرحله نهفته این سرطان به فاز تهاجمی آن سال‌ها طول می‌کشد، می‌توان با انجام سالانه تست پاپ‌‌اسمیر (نمونه سلولی گردن رحم)، سرطان این ناحیه را در مراحل زودرس شناسایی و در جهت درمان به موقع آن اقدام کرد. تحقیقات نشان می‌دهد از زمان به‌کارگیری تست پاپ‌‌اسمیر، مرگ و میر ناشی از این بیماری به میزان 70 درصد کاهش یافته است؛ به همین خاطر پزشکان توصیه می‌کنند سالی یک‌بار این نمونه‌گیری توسط متخصص زنان یا مامای ورزیده صورت گیرد.


خونریزی؛ مهم‌ترین مشخصه سرویکس


شیوع این بیماری عمدتاً در سنین پس از یائسگی بوده و مهم‌ترین مشخصه آن «خونریزی» است که ممکن است این خونریزی پس از یائسگی اتفاق بیفتد یا به‌صورت خونریزی‌های نامرتب، حول‌ و حوش سن یائسگی باشد. در مراحل پیشرفته بیماری، شایع‌ترین علت؛ خونریزی غیرطبیعی واژینال است. این خونریزی ممکن است به صورت خونریزی بین 2 عادت ماهیانه و خونریزی پس از نزدیکی باشد که البته گاهی ترشحات بدبو، رقیق و خونی نیز دیده شده است، فشار یا درد لگنی و تورم پاها نیز از دیگر علایم این بیماری است. درواقع ویروس (HPV) را می‌توان از علل اساسی سرطان دهانه رحم ذکر کرد که دارای انواع پرخطر و کم خطر است؛ نوع کم‌خطر آن اغلب باعث زگیل تناسلی شده و نوع پرخطر آن بیشتر تبدیل به سرطان می‌شود. البته هر زنی در طول زندگی خود احتمال ابتلا به این ویروس را دارد که حدود ۹۰ درصد این عفونت‌ها به خودی خود بهبود می‌یابند.
معمولاً سن شیوع سرطان دهانه رحم از 50 سالگی به بعد است و زنانی که هرگز زایمان نکرده‌اند، ۲ تا ۳ برابر سایرین، مستعد این بیماری هستند. همچنین یائسگی دیرهنگام، چاقی و اضافه وزن بیش از ۱۰ کیلوگرم، فرد را در معرض ابتلا به این بیماری قرار می‌دهد.
بروز این بیماری یک یا دو دهه طول می‌کشد؛ یعنی فردی که به ویروس HPV آلوده می‌شود، بلافاصله این بیماری در آن ظهور و بروز نمی‌کند، لکن رفتارهای پرخطر جنسی از مهم‌ترین عوامل انتقال این ویروس است و متأسفانه هر چه رعایت اخلاق در ارتباطات جنسی نادیده گرفته شود، شیوع این سرطان نیز افزایش پیدا می‌کند. 


چگونه از ابتلا به این بیماری پیشگیری کنیم؟


انجام معاینات دوره‌ای سالانه یکی از مهم‌ترین عوامل پیشگیری است. انجام تست پاپ‌اسمیر یک سال پس از اولین مقاربت باید صورت بگیرد و در واقع می‌توان گفت زودترین زمان برای انجام این آزمایش، یک سال پس از ازدواج است. این روش غربالگری باعث شده است که 75 درصد خطر سرطان گردن رحم کاهش یابد. افرادی که در خانواده سابقه سرطان پستان، رحم، تخمدان، روده و... دارند، باید به‌هوش باشند که به محض مشاهده خونریزی‌های نامرتب به پزشک مراجعه کنند. همچنین درمان سریع کیست‌ها نیز مهم است؛ البته کیست‌های دهانه رحم که بر اثر زایمان ایجاد می‌شوند، زمینه‌ساز سرطان نیستند. این کیست‌ها باید هر چه سریع‌تر درمان شوند؛ چراکه اگر التهاب آن بیش از حد شود، ویروس (HPV) زودتر وارد سلول‌ها می‌شود. بنابراین یکی از راه‌های درمانی آن، استفاده از کرم‌های واژینال و یا استفاده از «فریز» و ایجاد پوشش مناسب به روی سلول‌هاست. یک روش دیگر، واکسن HPV است. با تزریق این واکسن برای سنین بین ۱۴ تا ۲۶ سال به‌خصوص در سنین قبل از ازدواج، می‌توان جلوی سرطان‌‌های احتمالی را گرفت.